Theo Quyết định số 615/QĐ-TTg ngày 04 tháng 4 năm 2026 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Điều chỉnh Quy hoạch vùng Đông Nam Bộ thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, vùng Đông Nam Bộ được xác định với phạm vi gồm toàn bộ lãnh thổ Thành phố Hồ Chí Minh, Đồng Nai và Tây Ninh. Đây là khu vực trọng điểm, được định hướng trở thành vùng động lực tăng trưởng hàng đầu cả nước, với hệ thống đô thị hiện đại, đồng bộ, thông minh và liên kết chặt chẽ.
Quy hoạch nhấn mạnh phát triển đô thị theo mô hình đa cực, đa trung tâm, lấy Thành phố Hồ Chí Minh làm hạt nhân, đồng thời hình thành các đô thị vệ tinh, đô thị chuyên ngành và chuỗi đô thị dọc hành lang kinh tế, vành đai công nghiệp – đô thị – dịch vụ. Tỷ lệ đô thị hóa dự kiến đạt 65-70% vào năm 2030.
Hệ thống đô thị vùng được phân bổ theo ba tiểu vùng chính: tiểu vùng trung tâm, tiểu vùng ven biển và tiểu vùng vành đai phía Bắc – phía Tây. Dưới đây là điểm danh chi tiết các đô thị nổi bật, dựa trên định hướng quy hoạch.
1. Tiểu vùng trung tâm (khu vực trung tâm và lân cận TP.HCM, phía Nam Đồng Nai, Đông Nam Tây Ninh)
Đây là hạt nhân kinh tế – tài chính – công nghệ cao của vùng, tập trung công nghiệp công nghệ cao, dịch vụ chất lượng cao và đổi mới sáng tạo.
-Thành phố Hồ Chí Minh: Là đô thị loại đặc biệt, siêu đô thị mang tầm quốc tế, trung tâm kinh tế, tài chính, dịch vụ, khoa học – công nghệ của châu Á. TP.HCM giữ vai trò cực tăng trưởng vùng, đầu tàu kinh tế số, xã hội số, trung tâm tài chính quốc tế, nơi tập trung định chế tài chính và tập đoàn lớn thế giới. Quy hoạch định hướng phát triển theo mô hình đa cực, đa trung tâm, với hệ thống hạ tầng thông minh, không gian ngầm và giao thông công cộng (TOD).
-Thành phố Đồng Nai (trực thuộc Trung ương): Được thành lập mới theo quy hoạch, nâng cao vai trò động lực của tỉnh Đồng Nai. Đây là trung tâm cấp vùng về dịch vụ đa lĩnh vực chất lượng cao, nghiên cứu khoa học, chuyển giao công nghệ, thương mại – tài chính, du lịch và thể dục thể thao.
-Đô thị Biên Hòa (Đồng Nai): Đầu mối giao thông quan trọng và trung tâm logistics phía Đông vùng. Là trung tâm cấp vùng về dịch vụ đa ngành, nghiên cứu khoa học và chuyển giao công nghệ.
-Đô thị Nhơn Trạch (Đồng Nai): Trung tâm công nghiệp sạch, dịch vụ logistics, giải trí và du lịch cảnh quan sinh thái. Phát triển theo hướng mở rộng không gian Nhơn Trạch – Long Thành.
-Đô thị sân bay Long Thành: Đô thị hiện đại, đẳng cấp quốc tế, gắn với Cảng hàng không quốc tế Long Thành – cảng trung chuyển quốc tế. Tập trung chức năng đô thị, dịch vụ, công nghiệp tiêu chuẩn cao.
-Các đô thị vệ tinh: Thủ Dầu Một, Bến Cát, Tân Uyên, Tân An, Long Khánh, Trảng Bom, Nhơn Trạch… Các đô thị này chia sẻ chức năng với lõi trung tâm TP.HCM, phát triển công nghiệp, dịch vụ, thương mại – tài chính, đào tạo, y tế, văn hóa – thể thao, du lịch và nghiên cứu khoa học. Quy hoạch ưu tiên đô thị nén, mật độ cao gắn với TOD và chuỗi đô thị ven sông Sài Gòn – sông Đồng Nai.
>>Xem quy hoạch đô thị Đồng Nai 2030
2. Tiểu vùng ven biển (phía Nam TP.HCM)
Tập trung phát triển kinh tế biển, cảng biển, logistics và du lịch biển đẳng cấp quốc tế.
-Đô thị Vũng Tàu (TP.HCM): Trung tâm cấp vùng về dịch vụ thương mại; trung tâm du lịch nghỉ dưỡng biển, dịch vụ cảng biển và dịch vụ dầu khí quốc gia. Là đầu mối giao thương quốc tế, có vị trí quan trọng về quốc phòng – an ninh và bảo vệ môi trường biển.
-Đô thị Bà Rịa (TP.HCM): Trung tâm dịch vụ – thương mại, đào tạo và nghiên cứu khoa học.
-Đô thị Phú Mỹ (TP.HCM): Trung tâm công nghiệp chuyên sâu, công nghiệp cảng biển; trung tâm thương mại – dịch vụ; đầu mối giao thông cảng quan trọng của vùng và quốc gia, gắn với hệ thống cảng đặc biệt quốc gia Cái Mép – Thị Vải.
Quy hoạch khai thác khu lấn biển Cần Giờ để hình thành đô thị nghỉ dưỡng, du lịch sinh thái chất lượng cao, bảo vệ hệ sinh thái tự nhiên.
3. Tiểu vùng vành đai phía Bắc và phía Tây
Tập trung kinh tế cửa khẩu, công nghiệp chế biến, nông nghiệp công nghệ cao và du lịch sinh thái, kết nối biên giới.
-Đô thị Đồng Xoài (Đồng Nai): Đầu mối giao thương quan trọng kết nối Tây Nguyên; trung tâm cấp vùng về thương mại, dịch vụ, y tế – giáo dục – đào tạo.
-Đô thị Chơn Thành (Đồng Nai): Trung tâm công nghiệp, thương mại – dịch vụ, giáo dục – đào tạo; cửa ngõ tiếp nhận chuyển dịch công nghiệp từ tiểu vùng trung tâm.
-Đô thị Đồng Phú (Đồng Nai): Trung tâm công nghiệp, thương mại, dịch vụ, kho hàng hóa gắn với khu, cụm công nghiệp và trung tâm logistics, cảng cạn.
-Đô thị Tân Ninh (Tây Ninh): Trung tâm cấp vùng về thương mại – dịch vụ, du lịch văn hóa – lịch sử.
-Đô thị Trảng Bàng (Tây Ninh): Trung tâm công nghiệp, thương mại – dịch vụ, giáo dục – đào tạo; đầu mối giao thông quan trọng trên tuyến hành lang Xuyên Á, cửa ngõ tiếp nhận chuyển dịch công nghiệp.
Ngoài ra, quy hoạch hình thành chuỗi đô thị động lực tại Chơn Thành, Đồng Xoài, Đồng Phú (Đồng Nai), Mộc Bài, Trảng Bàng, Gò Dầu, Kiên Tường (Tây Ninh), gắn với vành đai biên giới và mô hình du lịch cộng đồng Đồng Tháp Mười.
>>Quy hoạch Tây Ninh 2030: 3 trung tâm đặt tại đâu?
TP.HCM là siêu đô thị hạt nhân, các đô thị vệ tinh giảm tải áp lực
Hệ thống đô thị vùng Đông Nam Bộ được tổ chức theo mạng lưới liên kết, với TP.HCM là siêu đô thị hạt nhân, các đô thị vệ tinh giảm tải áp lực và lan tỏa phát triển. Các hành lang kinh tế Bắc – Nam, Mộc Bài – TP.HCM – Biên Hòa – Vũng Tàu, vành đai 3-4 TP.HCM cùng hành lang quốc lộ 13 sẽ kết nối chặt chẽ các đô thị, thúc đẩy chuyển dịch công nghiệp, logistics và du lịch.
Đến năm 2030, vùng phấn đấu trở thành trung tâm khoa học công nghệ, tài chính quốc tế, logistics và công nghiệp công nghệ cao hàng đầu Đông Nam Á, với chất lượng sống cao, hạ tầng đồng bộ và hài hòa kinh tế – văn hóa – môi trường.
Việc “điểm danh” các đô thị trên không chỉ phản ánh định hướng quy hoạch mà còn khẳng định chiến lược xây dựng vùng Đông Nam Bộ văn minh, hiện đại, động lực tăng trưởng quốc gia. Các địa phương cần triển khai đồng bộ, tận dụng cơ chế chính sách vượt trội để biến tầm nhìn thành hiện thực, góp phần thực hiện mục tiêu thu nhập cao và vị thế quốc tế của Việt Nam đến năm 2050.
Join The Discussion